Studiemiddag
‘Signs of Safety’
17&18 Oktober 2011
Integrale Jeugdhulp BRUSSEL & LEUVEN
i.s.m. Sporen.
ERIC SULKERS
E.S.C
Wat is Signs of Safety?
 Oplossingsgerichte vragen
 Gebalanceerd model van zorgen en sterke kanten
 6 uitgangspunten
 12 praktijkelementen
 Een paar tools, zoals 3 huizen, het veilige huis
 Alles heel logisch…
 We hadden het zelf kunnen verzinnen…
E.S.C
Maar…
It’s “simple,
but not easy”
E.S.C
Wat is Signs of Safety?
GEEN:…..
Risicotaxatieinstrument,
hulpverleningsmethodiEk
of therapie
WEL
…… benaderingswijze
E.S.C
Principe
De belangrijkste factor om verschil te maken
in het leven van kwetsbare kinderen is …
relaties aangaan…
relaties tussen professional en de familie
(partnerschap) en
relaties tussen professionals onderling
(professionele samenwerking)
E.S.C
Principe
Om fouten in de jeugdhulpverlening
te verminderen is het nodig om….
toe te geven dat je het wel eens fout
kunt hebben
Munro, E. (2002). Effective child
protection. London: Sage. p.141
E.S.C
Proberen stevig te staan door
uit te stralen dat je het beter
weet of gelijk hebt….
Zo voorzichtig opereren en
‘meepraten met ouders’ dat
het inderdaad onduidelijk is,
dat er dus niets gebeurt…..
Praktische uitgangspunten voor het
creëren van partnerschap
 Respecteer de cliënten als mensen met wie
samenwerken de moeite waard is
 Werk samen met de persoon en niet met
het misbruik
 Erken dat samenwerken mogelijk is’ ook
onder dwang
 Erken dat elk gezin signalen van veiligheid
heeft
 Blijf gericht op veiligheid
 Onderzoek wat de cliënt wil
E.S.C
Uitgangspunten vervolg
 Zoeken altijd naar details
 Details niet verwarren met een oordeel
 Stimuleer nemen van kleine stappen
 Probeer altijd keuzes aan te bieden
 Gesprek als forum tot verandering
 Beschouw deze uitgangspunten als
streven, niet als aanname
E.S.C
6 praktijkelementen
 Begrijp de opstelling van elk gezinslid
Probeer zoveel mogelijk na te gaan en te begrijpen welke
waarden, opvattingen en betekenissen de gezinsleden zien in hun
verhalen. Dit helpt de hulpverlener om op het unieke karakter
van de zaak te reageren en plannen te ontwikkelen die het gezin
gaat uitvoeren.
 Zoek naar uitzonderingen op de mishandeling
Zoek naar uitzonderingen op het probleem. Dit geeft de
hulpverlener en het gezin weer hoop. Omdat daardoor blijkt dat
het probleem niet altijd bestaat. Uitzonderingen kunnen ook een
aanwijzing zijn voor oplossingen die in het verleden hebben
gewerkt. Als erg geen uitzonderingen zijn, kan dat de hulpverlener erop attenderen dat het probleem behoorlijk ernstig is.
www.signsofsafety.nl
E.S.C
6 praktijkelementen
 Ga na wat sterke punten en hulpbronnen van het gezin
zijn
Benoem en belicht de positieve aspecten van het gezin. Dit
voorkomt dat iedereen die erbij betrokken is door de
problemen wordt overweldigd en ontmoedigd.
 Concentreer je op de doelen
Haal de doelen van het gezin naar boven om de veiligheid
van het kind en hun leven in het algemeen te verberen.
Vergelijk die met de doelen van de hupverlenende instantie.
Gebruik waar mogelijk de ideeën van het gezin. Wanneer
het gezin geen constructieve doelen kan aandragen, neemt
het gevaar voor het kind waarschijnlijk toe.
www.signsofsafety.nl
E.S.C
6 praktijkelementen
 Meet veiligheid en vooruitgang
Ga tijdens de behandeling van de zaak voortdurend na in
hoeverre de gezinsleden veiligheid en vooruitgang
ervaren. Dat maakt een duidelijke vergelijking mogelijk
met het oordeel van de hulpverleners.
 Beoordeel de bereidheid, het vertrouwen en de
capaciteit
Beoordeel de bereidheid en het vermogen van het gezin
om plannen uit te voeren alvorens te proberen die te
realiseren.
E.S.C
Communicatie bij Signs of Safety
 Oplossingsgericht
 Detailvragen
 Schaalvragen
 Wondervragen
 Relatievragen
 EARS vragen
 Oordeelloos kijken
E.S.C
BASIC ASSUMPTIONS OF
SOLUTION BUILDING
We are useful to people when we see the
potential that they don’t notice
People are experts about their life
People are doing the best they can
People want to save face, feel
competent, and be in control
People are NOT categories or
stable states
Change is constant and inevitable
People can and do create their
own solutions
 Small change leads to big change
(small is big)
 We construct meaning with language
 Asking good questions allows the
individual to utilize their resources
‘Not knowing’ creates opportunity for
the worker/ client to construct their own
solutions
There is no clear relationship between
problems and solutions
Everything is connected
Attend to what works
If it works – do more of it
If it doesn’t work – do something
different
“If it ain’t broke, don’t fix it”
"Knowing when to push, when to let go,
what to listen to, and what to ignore - all
these skills are based on the profound
respect for human dignity and working
to restore a sense of who they are and
what they want to be."
Insoo Kim Berg
The art of being wise is the art of
knowing what to overlook.
Insoo Kim Berg
It is more effective to look for
ways to build on existing
strengths than to look for
weaknesses and deficits and
attempt to correct these.
Insoo Kim Berg
Instead of confrontation, allow others
to save face. “The natural response to
being coerced is defiance, resistance,
and a desire to subvert others’
attempts at control. Human beings
somehow sense that they are being
robbed of their dignity when they
permit themselves to be controlled.” .
(De Jong and Berg, 1998).
Conclusies
 Het gaat dus altijd om het stellen van vragen.
 Vragen die de ouders (en de werker) helpen om zelf
te doordenken waar het werkelijk om gaat.
 Een goede intervisie over Signs of Safety resulteert er
dus in dat men zegt: “Ik heb weer een heleboel
vragen gekregen van mijn collega’s om mee te nemen
naar de familie”.
 De vragen moeten wel altijd helpen om een focus te
verkrijgen / behouden.
E.S.C
Voorbeelden van een sequentie:
 Hoe belangrijk is het voor jou om dat schreeuwen te





veranderen?
Wat zal er anders zijn als je dat lukt?
Wat zouden je kinderen zeggen zou er anders zijn?
Wanneer is het al eens gelukt om iest anders te doen
als je boos werd?
Hoe reageerde men toen?
Ben je bereid met mij te kijken wat voor
mogelijkheden er zijn?
E.S.C
Werken aan doelen
 Hoe belangrijk is het voor jou om dat schreeuwen te





veranderen?
Wat zal er anders zijn als je dat lukt?
Wat zouden je kinderen zeggen zou er anders zijn?
Wanneer is het al eens gelukt om iest anders te doen
als je boos werd?
Hoe reageerde men toen?
Ben je bereid met mij te kijken wat voor
mogelijkheden er zijn?
E.S.C
Het Framework; 4 domeinen
1.Waar zijn we
bezorgd over?
Zorgen;
Complicerende factoren
2.Wat gaat er
goed?
4.Wat moet er
gebeuren?
Bestaande krachten
Wat is er nu al aan
veiligheid
3. Waar zijn we op een schaal van 0 tot 10?
www.signsofsafety.nl
Het Framework; 4 domeinen
1.Waar zijn we
bezorgd over?
Wat is er gebeurd
-aanleiding tot ingrijpen
-1e, ergste, laatste
-wie heeft wat geconstateerd
-gebeurtenis in het verleden
Waar zijn we bang voor
-ontwikkelingsbedreiging
-toekomstgericht
Complicerende factoren
-wat maakt het lastig om
veranderingen in gang te
zetten
2.Wat gaat er
goed?
Bestaande krachten
-bereidheid, vermogen en
vertrouwen in verandering
-hulpbronnen
Wat is er nu al aan
veiligheid
-uitzonderingen; vb van
gedragingen van ouders
waarbij het gelukt is niet te
slaan, knijpen, etc
-huidig gedrag van anderen
uit het netwerk
4.Wat moet er
gebeuren?
Doelen van de aanmelder;
-Wat wil de aanmelder zien
om de zaak te kunnen sluiten
Doelen van het gezin
-Welke veranderingen
hebben de gezinsleden zelf
voor ogen
Direct noodzakelijk;
-Wat moet onmiddellijk
gebeuren om de veiligheid
van het kind te garanderen
3. Waar zijn we op een schaal van 0 tot 10
Waarbij 0 betekent het gaat zo slecht met het kind dat direct ingrijpen noodzakelijk is en 10
betekent dat er zoveel veiligheid is dat de casus afgesloten kan worden
www.signsofsafety.nl
Signs of Safety Assesment en planningsformulier
Wat zijn onze zorgen
Wat gaat er goed
Schade in het verleden: (wat is er gebeurt
Wat moet er gebeuren
Doelen van de instelling gericht op
veiligheid: (Wat wil de organisatie zien dat
Wat is er
gebeurd?
waar we ons zorgen over maken betreffende deze
of andere kinderen in de zorg van deze ouders)
deze ouders doen in het zorgen voor de kinderen
en over welke periode om zeker te zijn dat er
voldoende veiligheid is voor de kinderen zodat
de casus gesloten kan worden.)
Toekomstig gevaar: (waar maken we ons
zorgen over dat in de toekomst met deze
kinderen kan gebeuren in de zorg van deze
ouders)
Doelen van het gezin gericht op
veiligheid: (Wat denkt de familie dat zij
moeten doen in het zorgen voor de kinderen,
zodat de kinderen veilig zijn en de organisatie
de casus wil sluiten)
Complicerende factoren: (Wat maakt het
Wat moet er gebeuren: (Wat denken de
creëren van veiligheid voor kinderen en werken
met deze familie gecompliceerder)
organisatie en de familie dat de volgende stap is
in het werken naar het behalen van deze doelen)
Veiligheidsschaal:
Op een schaal van 0 tot 10, waar 10 betekent iedereen weet dat de kinderen veilig genoeg zijn zodat de organisatie de casus kan sluiten en 0 betekent
dat de situatie zo slecht is voor de kinderen dat zij niet langer thuis kunnen wonen, waar plaatsen we de situatie?
0
10
E.S.C
Signs of Safety Assesment en planningsformulier
Wat zijn onze zorgen
Wat gaat er goed
Schade in het verleden: (wat is er gebeurd
Wat moet er gebeuren
Doelen van de instelling gericht op
veiligheid: (Wat wil de organisatie zien dat
waar we ons zorgen over maken betreffende deze
of andere kinderen in de zorg van deze ouders)
deze ouders doen in het zorgen voor de kinderen
en over welke periode om zeker te zijn dat er
voldoende veiligheid is voor de kinderen zodat
de casus gesloten kan worden.)
Toekomstig gevaar: (waar maken we ons
Waar zijn we
bang voor?
zorgen over dat in de toekomst met deze
kinderen kan gebeuren in de zorg van deze
ouders)
Doelen van het gezin gericht op
veiligheid: (Wat denkt de familie dat zij
moeten doen in het zorgen voor de kinderen,
zodat de kinderen veilig zijn en de organisatie
de casus wil sluiten)
Complicerende factoren: (Wat maakt het
Wat moet er gebeuren: (Wat denken de
creëren van veiligheid voor kinderen en werken
met deze familie gecompliceerder)
organisatie en de familie dat de volgende stap is
in het werken naar het behalen van deze doelen)
Veiligheidsschaal:
Op een schaal van 0 tot 10, waar 10 betekent iedereen weet dat de kinderen veilig genoeg zijn zodat de organisatie de casus kan sluiten en 0 betekent
dat de situatie zo slecht is voor de kinderen dat zij niet langer thuis kunnen wonen, waar plaatsen we de situatie?
0
10
*gebaseerd op het framework ontwikkeld door Turnell en Edwards, vertaling
www.signsofsafety.nl
E.S.C
Signs of Safety Assesment en planningsformulier
Wat zijn onze zorgen
Wat gaat er goed
Schade in het verleden: (wat is er gebeurd
Wat moet er gebeuren
Doelen van de instelling gericht op
veiligheid: (Wat wil de organisatie zien dat
waar we ons zorgen over maken betreffende deze
of andere kinderen in de zorg van deze ouders)
deze ouders doen in het zorgen voor de kinderen
en over welke periode om zeker te zijn dat er
voldoende veiligheid is voor de kinderen zodat
de casus gesloten kan worden.)
Toekomstig gevaar: (waar maken we ons
zorgen over dat in de toekomst met deze
kinderen kan gebeuren in de zorg van deze
ouders)
Doelen van het gezin gericht op
veiligheid: (Wat denkt de familie dat zij
moeten doen in het zorgen voor de kinderen,
zodat de kinderen veilig zijn en de organisatie
de casus wil sluiten)
Complicerende factoren: (Wat maakt het
Wat moet er gebeuren: (Wat denken de
creëren van veiligheid voor kinderen en werken
met deze familie gecompliceerder)
Complicerende
factoren
organisatie en de familie dat de volgende stap is
in het werken naar het behalen van deze doelen)
Veiligheidsschaal:
Op een schaal van 0 tot 10, waar 10 betekent iedereen weet dat de kinderen veilig genoeg zijn zodat de organisatie de casus kan sluiten en 0 betekent
dat de situatie zo slecht is voor de kinderen dat zij niet langer thuis kunnen wonen, waar plaatsen we de situatie?
0
10
*gebaseerd op het framework ontwikkeld door Turnell en Edwards, vertaling
www.signsofsafety.nl
E.S.C
Signs of Safety Assesment en planningsformulier
Wat zijn onze zorgen
Wat gaat er goed
Schade in het verleden: (wat is er gebeurd
Doelen van de instelling gericht op
veiligheid: (Wat wil de organisatie zien dat
waar we ons zorgen over maken betreffende deze
of andere kinderen in de zorg van deze ouders)
Toekomstig gevaar: (waar maken we ons
zorgen over dat in de toekomst met deze
kinderen kan gebeuren in de zorg van deze
ouders)
Wat moet er gebeuren
Statement
betreffende
krachten en
bestaande
veiligheid
Complicerende factoren: (Wat maakt het
deze ouders doen in het zorgen voor de kinderen
en over welke periode om zeker te zijn dat er
voldoende veiligheid is voor de kinderen zodat
de casus gesloten kan worden.)
Doelen van het gezin gericht op
veiligheid: (Wat denkt de familie dat zij
moeten doen in het zorgen voor de kinderen,
zodat de kinderen veilig zijn en de organisatie
de casus wil sluiten)
Wat moet er gebeuren: (Wat denken de
creëren van veiligheid voor kinderen en werken
met deze familie gecompliceerder)
organisatie en de familie dat de volgende stap is
in het werken naar het behalen van deze doelen)
Veiligheidsschaal:
Op een schaal van 0 tot 10, waar 10 betekent iedereen weet dat de kinderen veilig genoeg zijn zodat de organisatie de casus kan sluiten en 0 betekent
dat de situatie zo slecht is voor de kinderen dat zij niet langer thuis kunnen wonen, waar plaatsen we de situatie?
0
10
E.S.C
Signs of Safety Assesment en planningsformulier
Wat zijn onze zorgen
Wat gaat er goed
Schade in het verleden: (wat is er gebeurd
Wat moet er gebeuren
Doelen van de instelling gericht op
veiligheid: (Wat wil de organisatie zien dat
waar we ons zorgen over maken betreffende deze
of andere kinderen in de zorg van deze ouders)
deze ouders doen in het zorgen voor de kinderen
en over welke periode om zeker te zijn dat er
voldoende veiligheid is voor de kinderen zodat
de casus gesloten kan worden.)
Toekomstig gevaar: (waar maken we ons
zorgen over dat in de toekomst met deze
kinderen kan gebeuren in de zorg van deze
ouders)
Doelen van het gezin gericht op
veiligheid: (Wat denkt de familie dat zij
moeten doen in het zorgen voor de kinderen,
zodat de kinderen veilig zijn en de organisatie
de casus wil sluiten)
Complicerende factoren: (Wat maakt het
Wat moet er gebeuren: (Wat denken de
creëren van veiligheid voor kinderen en werken
met deze familie gecompliceerder)
organisatie en de familie dat de volgende stap is
in het werken naar het behalen van deze doelen)
Veiligheidsschaal:
Veiligheidsschaal
Op een schaal van 0 tot 10, waar 10 betekent iedereen weet dat de kinderen veilig genoeg zijn zodat de organisatie de casus kan sluiten en 0 betekent
dat de situatie zo slecht is voor de kinderen dat zij niet langer thuis kunnen wonen, waar plaatsen we de situatie?
0
10
Signs of Safety Assesment en planningsformulier
Wat zijn onze zorgen
Wat gaat er goed
Schade in het verleden: (wat is er gebeurt
Wat moet er gebeuren
Doelen van de instelling gericht op
veiligheid
: (Wat wil de organisatie zien dat
Veiligheidsdoelen
waar we ons zorgen over maken betreffende deze
of andere kinderen in de zorg van deze ouders)
deze ouders doen in het zorgen voor de kinderen
en over welke periode om zeker te zijn dat er
voldoende veiligheid is voor de kinderen zodat
de casus gesloten kan worden.)
van de instelling
Toekomstig gevaar: (waar maken we ons
zorgen over dat in de toekomst met deze
kinderen kan gebeuren in de zorg van deze
ouders)
Doelen van het gezin gericht op
veiligheid: (Wat denkt de familie dat zij
moeten doen in het zorgen voor de kinderen,
zodat de kinderen veilig zijn en de organisatie
de casus wil sluiten)
Complicerende factoren: (Wat maakt het
Wat moet er gebeuren: (Wat denken de
creëren van veiligheid voor kinderen en werken
met deze familie gecompliceerder)
organisatie en de familie dat de volgende stap is
in het werken naar het behalen van deze doelen)
Veiligheidsschaal:
Op een schaal van 0 tot 10, waar 10 betekent iedereen weet dat de kinderen veilig genoeg zijn zodat de organisatie de casus kan sluiten en 0 betekent
dat de situatie zo slecht is voor de kinderen dat zij niet langer thuis kunnen wonen, waar plaatsen we de situatie?
0
10
*gebaseerd op het framework ontwikkeld door Turnell en Edwards, vertaling
www.signsofsafety.nl
Signs of Safety Assesment en planningsformulier
Wat zijn onze zorgen
Wat gaat er goed
Schade in het verleden: (wat is er gebeurd
Wat moet er gebeuren
Doelen van de instelling gericht op
veiligheid: (Wat wil de organisatie zien dat
waar we ons zorgen over maken betreffende deze
of andere kinderen in de zorg van deze ouders)
deze ouders doen in het zorgen voor de kinderen
en over welke periode om zeker te zijn dat er
voldoende veiligheid is voor de kinderen zodat
de casus gesloten kan worden.)
Toekomstig gevaar: (waar maken we ons
zorgen over dat in de toekomst met deze
kinderen kan gebeuren in de zorg van deze
ouders)
Doelen van het gezin gericht op
Veiligheidsdoelen
veiligheid
: (Wat denkt de familie dat zij
van de familie
moeten doen in het zorgen voor de kinderen,
zodat de kinderen veilig zijn en de organisatie
de casus wil sluiten)
Complicerende factoren: (Wat maakt het
Wat moet er gebeuren: (Wat denken de
creëren van veiligheid voor kinderen en werken
met deze familie gecompliceerder)
organisatie en de familie dat de volgende stap is
in het werken naar het behalen van deze doelen)
Veiligheidsschaal:
Op een schaal van 0 tot 10, waar 10 betekent iedereen weet dat de kinderen veilig genoeg zijn zodat de organisatie de casus kan sluiten en 0 betekent
dat de situatie zo slecht is voor de kinderen dat zij niet langer thuis kunnen wonen, waar plaatsen we de situatie?
0
10
Signs of Safety Assesment en planningsformulier
Wat zijn onze zorgen
Wat gaat er goed
Schade in het verleden: (wat is er gebeurd
Wat moet er gebeuren
Doelen van de instelling gericht op
veiligheid: (Wat wil de organisatie zien dat
waar we ons zorgen over maken betreffende deze
of andere kinderen in de zorg van deze ouders)
deze ouders doen in het zorgen voor de kinderen
en over welke periode om zeker te zijn dat er
voldoende veiligheid is voor de kinderen zodat
de casus gesloten kan worden.)
Toekomstig gevaar: (waar maken we ons
zorgen over dat in de toekomst met deze
kinderen kan gebeuren in de zorg van deze
ouders)
Doelen van het gezin gericht op
veiligheid: (Wat denkt de familie dat zij
moeten doen in het zorgen voor de kinderen,
zodat de kinderen veilig zijn en de organisatie
de casus wil sluiten)
Complicerende factoren: (Wat maakt het
Wat moet er gebeuren: (Wat denken de
creëren van veiligheid voor kinderen en werken
met deze familie gecompliceerder)
Volgende stap
naar veiligheid
organisatie en de familie dat de volgende stap is
in het werken naar het behalen van deze doelen)
Veiligheidsschaal:
Op een schaal van 0 tot 10, waar 10 betekent iedereen weet dat de kinderen veilig genoeg zijn zodat de organisatie de casus kan sluiten en 0 betekent
dat de situatie zo slecht is voor de kinderen dat zij niet langer thuis kunnen wonen, waar plaatsen we de situatie?
0
10
*gebaseerd op het framework ontwikkeld door Turnell en Edwards, vertaling
www.signsofsafety.nl
Veiligheid bestaat uit
krachten waarvan
ouders over langere
tijd laten zien dat het
bescherming biedt
tegen de zorgen.
www.signsofsafety.nl
Evenwicht tussen gevaar en veiligheid?
Zorgen / Gevaar
 We zijn bang dat vader
moeder en de kinderen
verwondt of zelfs doodt
Veiligheid
 Vader gaat praten bij
een therapeut.
 En hij moet het
beloven nooit meer te
doen….
E.S.C
Deze man is gevaarlijk, er is
geen andere mogelijkheid
dan de kinderen uit huis te
plaatsen….
Als deze man mee wil werken
dat hij naar een therapeut
gaat, dan zal het vanzelf wel
goed komen…..
Signs of Safety Assesment en planningsformulier
Wat zijn onze zorgen
Wat gaat er goed
Schade in het verleden: (wat is er gebeurd
Wat moet er gebeuren
Doelen van de instelling gericht op
veiligheid
: (Wat wil de organisatie zien dat
Veiligheidsdoelen
waar we ons zorgen over maken betreffende deze
of andere kinderen in de zorg van deze ouders)
deze ouders doen in het zorgen voor de kinderen
en over welke periode om zeker te zijn dat er
voldoende veiligheid is voor de kinderen zodat
de casus gesloten kan worden.)
van de instelling
we we ons
ToekomstigWaar
gevaar:zijn
(waar maken
bang voor?
zorgen over dat in de toekomst met deze
kinderen kan gebeuren in de zorg van deze
ouders)
Doelen van het gezin gericht op
veiligheid
: (Wat denkt de familie dat zij
Veiligheidsdoelen
moeten doen in het zorgen voor de kinderen,
zodat de kinderen veilig zijn en de organisatie
de casus wil sluiten)
van de familie
Complicerende factoren: (Wat maakt het
Wat moet er gebeuren: (Wat denken de
creëren van veiligheid voor kinderen en werken
met deze familie gecompliceerder)
organisatie en de familie dat de volgende stap is
in het werken naar het behalen van deze doelen)
Veiligheidsschaal:
Op een schaal van 0 tot 10, waar 10 betekent iedereen weet dat de kinderen veilig genoeg zijn zodat de organisatie de casus kan sluiten en 0 betekent
dat de situatie zo slecht is voor de kinderen dat zij niet langer thuis kunnen wonen, waar plaatsen we de situatie?
0
10
Signs of Safety Assesment en planningsformulier
Veiligheidsplan
Rqlrhq lalhrla hr al aalhfr lahflaf Afkcvkasdkl dfhaslfh
ALSDFC kasc, zkcj `szdk bf`sdkgf kj`sdf ks`dfk `sdl fsldf
Awrqw
R qwrqwr qert wet wet ewtg wtg weg aerg aerg aerg r
Ag aergh aergh sertgh ersth srthdhg; ae.z vxlbv ,zsnv sdv
ls`bdv zdfv
Dfb dfznbladsfn gvlkdsnlv dfl bjdszflhgv l;zdsfv lds
fgl;sn.vdzlvn dszl vzdlsn vcxv lzdfjv ;asdhglasxc ,xcj vl;sd
nv,x.xcnl vjzs; v;kdsfvx`clv ndslv ,.x nlxcv`sd
hacvzxcpzxc`sc`sc`scn j o h h o i ig oo hjp hp jpi h h oi
hohoog ugyo jvhgcj jh yxg fkufkvougcl b;g fl bi gk vlb k
v.kvk g bk gvk go; go;ugb lbkljgho;hh ;oho;hb/l
ho;h/lkbkjhvoyt7dfp8i ygv;hyf piugb
kljbho;ug[iugblkbjug;ougb/kljvb;iy
fgvl;ihvl;ig;iuv;hbl/jb;gjlbl;jgjlgjlg;lk gjlgl;kjg/jkg;k,.
Een goed veiligheidsplan moet …
… een duidelijke, concrete beschrijving van de zorgen omvatten, die
voor iedereen te begrijpen is (ook voor de kinderen)
… een specifieke beschrijving van het gedrag bevatten dat ten
grondslag ligt aan de zorgen
… gecreëerd worden voor alle dagelijkse situaties (thuis, onderweg, bij
de sport) met duidelijke regels zodat blijkt dat het kind veilig is en
de (vermoedelijke) dader niet opnieuw beschuldigd kan worden
… in de loop van de tijd ontwikkeld, verfijnd en geïmplementeerd
worden “it’s a journey”
… onderschreven worden door de aanmelder van de betreffende casus
… aandacht besteden aan situaties van stress en triggers
… iedereen van de familie en een zo groot mogelijk netwerk betrekken
“it takes a village to raise a child”
Die gloeilamp lijkt toch echt steeds kapot te gaan
Safety Planning in High Risk Cases, Fabricated or Induced Illness, Susie
Essex and Margaret Hiles. August 2008
E.S.C
De gloeilamp is nog steeds
kapot…
…Maar we hebben er
een geheel nieuw
systeem om heen
gebouwd!
Safety Planning in High Risk Cases, Susie Essex
E.S.C
Hoezo, een ‘paradigmaverschuiving’?
‘Vroeger’
Nu
Praten
Een veiligheidsplan
‘afdwingen’, met controle
door een netwerk
‘Inzicht’
Het geweld stopt dan
veiligheid
‘Inzicht’….of niet
(door een actief netwerk
wordt de kans op inzicht
vergroot)
E.S.C
DE 3 HUIZEN
www.signsofsafety.nl
Ontstaan 3 huizen



Nickie Weld bedacht 2 huizen; huis
van de zorgen en huis van de
krachten
Andrew Turnell bedacht hier nog een
3e huis bij; het huis van de dromen
De 3 huizen is het frame-work van de
kinderen
Doel 3 huizen
 De stem van kinderen wordt gehoord.
 Zelfde drie-eenheid belicht als bij ouders, netwerk
en hulpverlening met het drie-kolommen model.
 Problematiek wordt inzichtelijker voor het kind /
de jongere, maar ook de volwassenen.
 Het maakt meer indruk op volwassenen om
tekeningen te zien en de letterlijke citaten van het
kind te horen.
 Het is een middel waardoor het voor kinderen
makkelijker wordt om te praten over problemen.
E.S.C
10 stappen in het Proces
De voorbereiding
Het kiezen van de locatie
Informeer de ouders en vraag hun toestemming om
met het kind te praten.
4. Besluit om in aan- of afwezigheid van de ouders met
het kind te praten
5. Besluit om met de kinderen gezamenlijk of
individueel te praten
6. Leg jouw rol uit en vertel wat de 3 huizen inhouden
7. Het interview
8. Leg aan het kind uit wat er vervolgens gaat gebeuren,
bespreek samen wat de volgende stap is
9. Presenteer de 3 huizen aan de ouders en andere
betrokkenen
10. Bewaar de tekeningen in het dossier.
1.
2.
3.
www.signsofsafety.nl
E.S.C
Huis van
hu
de zorgen
Huis
van de
hu
krachten
Huis
van de
hu
toekomst
E.S.C
E.S.C
Een paar voorbeelden…
E.S.C
E.S.C
E.S.C
E.S.C
Tips praten met kinderen 1
 Zorg ervoor dat er gesproken wordt over wat er goed




gaat of niet leuk is met Papa, met Mama en met Papa
en Mama bij elkaar.
Kinderen vermijden vaak het onderwerp, dus bedenk
vragen als: Wat zie ik als ik s’avonds bij jullie door het
raam zou kijken?
Wat zou je goudvis zeggen als hij kon praten?
Laat kinderen zelf niet enge dingen tekenen, tenzij ze
dit perse willen.
Neem grote vellen, schrijf wat ze zeggen in de kantlijn.
E.S.C
Tips praten met kinderen 2
 Gebruik al je creativiteit en probeer het gewoon, begin




niet in je zwaarste zaak.
Vraag of het AMK het wil doen en ga het zelf filmen of
blijf er in ieder geval bij. Kijk je film 7 x na….
Bedenk dat het een kunst is die niet uit een boekje valt
te leren.
Het gaat niet om de waarheid, maar het gaat erom het
kind een stem te geven bij de volwassenen.
Je zult merken dat ze steeds meer durft te sturen,
maar wees voorbereid op noodzaak veiligheidsplan.
E.S.C
Soms gaat het zo snel dat je alleen maar kunt schrijven
Wat zeggen ouders over goede hulp?
 Je was er altijd voor ons, voelden ons geen nummer
 Je luisterde, je gaf ons keuze’s
 Kregen het gevoel dat je heel erg naar het belang van
het kind keek
 Je gaf ons vertrouwen. Leerde ons ook anderen te
vertrouwen
 Je gaf ons hoop, ook al hadden we dat even zelf niet
meer
 Je zorgde ervoor dat we weer zelfvertrouwen kregen
E.S.C
Interview moeder…
E.S.C
Wat zeggen ouders over goede hulp?
 Je was er altijd voor ons, voelden ons geen nummer
 Je luisterde, je gaf ons keuze’s
 Kregen het gevoel dat je heel erg naar het belang van
het kind keek
 Je gaf ons vertrouwen. Leerde ons ook anderen te
vertrouwen
 Je gaf ons hoop, ook al hadden we dat even zelf niet
meer
 Je zorgde ervoor dat we weer zelfvertrouwen kregen
E.S.C
Wat zeggen ouders over goede hulp?
 Hoe dit te doen in het kader van kortdurende
hulpverlening?
 Hoe dit te doen in het kader van doorverwijzen naar
gespecialiseerde hulpverleners?
 Advies: Probeer het zo in te richten dat er ruimte
blijft voor langdurige begeleiding door 1 persoon
 Als het goed klikt met een HVer bij een super-hoog
risico gezin, verzin een list om langer te kunnen
blijven…
E.S.C
Oude visie op Huiselijk Geweld
 Vreemde twee-slachtigheid:
 HG is zo gevaarlijk dat je er voor moet vluchten
 En/of het is zo ongevaarlijk dat relatietherapie en
beloftes goed genoeg zijn…
 Wat zit er tussen in: Signs of Safety
Proberen bij elkaar te blijven OK, maar wel met allerlei
backup systemen die ingrijpen en signaleren
E.S.C
Onze oude ‘standaard’ plannen
Zorgen / Gevaar
 Moeder is depressief
 Vader is agressief
 Ouders hebben ruzie
 Kinderen hebben
vreemd gedrag
Plan
 Moeder moet naar
psychiater
 Vader gaat in therapie
 Ouders relatie
therapie?
 Kinderen krijgen ook
een therapeut
E.S.C
“Ieder zijn eigen therapeut….”
Info
Info
‘Knooppunt’
‘Knooppunt’
BJZ
AMW
‘therapie’
GGZ
veiligheidsplan!
E.S.C
Nieuwe visie Huiselijk Geweld
 Maar als we afgaan van 2 standaard





‘zorgpaden’ (vluchten of het beste hopen)….
Dan moeten we creatief worden en zeer specifieke
plannen gaan maken die passen bij het gezin.
Dat redden we niet zelf….
Dat moeten we aan de familie gaan vragen….
En moeten we onze vaste recepten laten gaan (niet
onze kaders voor veiligheid).
Dan moeten we echt gaan luisteren….
E.S.C
Familie Netwerkberaad
 Veel discussie over de naam en de vorm
 Belangrijk is dat een vorm gevonden wordt waarbij
de familie zoveel mogelijk zelf beslissingen kan
nemen
 Gezien de ontwikkeling als acute interventie bij een
huisverbod in Zeeland is er sprake van een
‘spoedconferentie’, zonder familie- prive- tijd
E.S.C
Film Beraad…
(let op die blonde jongen…)
E.S.C
Familie Netwerkberaad
 Lijkt simpel. Maar lastig te organiseren.
 Vaak dwang en drang nodig
 “Ik heb niemand”, “Niemand geeft om mij”, “Mijn
hele familie is alcoholist”, “Ik heb het toch verbruid”
 Wat helpt is vanaf begin af aan netwerk in kaart
brengen…
 Dit moet een visie zijn die het hele team uitstraalt…
 “It takes a village to raise a child”.
E.S.C
Die gloeilamp lijkt toch echt steeds kapot te gaan
Safety Planning in High Risk Cases, Fabricated or Induced Illness, Susie
Essex and Margaret Hiles. August 2008
E.S.C
De gloeilamp is nog steeds
kapot…
…Maar we hebben er
een geheel nieuw
systeem om heen
gebouwd!
Safety Planning in High Risk Cases, Susie Essex
E.S.C
Valkuilen Familie Netwerkberaad
 Een rij professionals die met 1 of 2 ouders praten.
 De familie komt niet opdagen.
 Men vindt de familie zo aardig dat er geen strak plan
meer wordt gemaakt.
 Slechte voorbereiding, waardoor er verrassingen zijn
zoals ernstig Huiselijk Geweld of Seksueel Misbruik.
 Emoties lopen te hoog op, en men weet dat niet in
goede banen te leiden (= ook voorbereiding..)
 Men verliest focus: Veiligheid
E.S.C
Film Julie asks network…
E.S.C
Conclusies
 Natuurlijk schamen mensen zich. Dit kost tijd.
 Maar zonder controle van een verslaving af te komen
is vrijwel onmogelijk
 Met name bij verslavingen is het netwerk klein en
versleten soms. Dit kost tijd…..
 Je kunt altijd een netwerk bouwen…
 Ouders proberen hun netwerk te verbergen….
 Belangrijkste is werken vanuit een visie en
doorzetten….
E.S.C
Bekende zwart/wit fouten
 Men ziet de het wisselend Zwart->Wit->Zwart
 Fase 1: Gevaarlijke man, is het wel nodig om met
hem te gaan werken?
 Fase 2: Bezocht in de gevangenis, best aardige vent,
hij accepteert mijn hulp en wil nog meer hulp. Het is
niet nodig om door te drukken dat zijn baas het weet
 Fase 3: oh nee, hij is toch niet zo aardig, stalkt zijn
vrouw weer, maar nu kunnen we niets meer met het
interventieteam en geen beraad meer afdwingen….
E.S.C
Oplossing hiervoor
 Oplossing moet komen uit de intervisie:
 Als men het te wit ziet vragen: Wat is het ergste
incident: Wat kan er gebeuren als we niets doen?
Wat heeft vader al echt laten zien aan ander gedrag?
 Als men het te zwart ziet vragen: Hoe goed is je
relatie zou vader zeggen met hem? Waarom zo goed?
Wat vinden de kinderen leuk aan hem? Weet vader
dat? Heb je hem al gesproken? Wat wil hij?
E.S.C
De ‘ZigZag’
Zorgen / Gevaar
Sterke kanten
 Wat is er nog meer
precies gebeurd?
 Wat is het goede wat de
kinderen zeggen over
hem als vader?
 Wat is het ergste wat er
kan gebeuren als er
niets verandert?
E.S.C
Bekende fout 1
 Gaat altijd om balans in SofS:
 ‘Rigor and Grace’
 Aardig zijn en onverbiddelijk veiligheid eisen.
 De kunst is het om dit tegelijkertijd te doen.
 In de praktijk slingert een werker vaak heen en weer
en lijkt soms net zo instabiel als de client.
E.S.C
Bekende fout 2
 Doel uit het oog verliezen.
 Doel is veiligheid voor kinderen allereerst.
 Meet voortdurend dat doel.
 Vraag: “OK, en hoe heeft wat we vandaag hebben
besproken geholpen om het veiliger te maken?”
 In de praktijk wordt vaak een band opgebouwd door
te helpen met aanvragen voor nieuw huis etc., terwijl
er niet hard wordt gewerkt aan veiligheid.
E.S.C
Bekende fout 3
 De werker heeft geen idee hoe een plan er
uit kan zien.
 Als wij het niet weten wie dan wel?
 Plannen maken die niet volledig bestaan uit
verwijzingen naar anderen, vereist creativiteit
 Stoppen met de ‘one size fits all approach’ is best
lastig, want je moet nu veel meer details weten
over wat er al dan niet al werkt…
E.S.C
Bekende fout 4
 Het verleden veronachtzamen.
 Risicotaxatie is een bescherming hiertegen, mits er
ook actie op wordt ondernomen (zwwardere hulp,
nie te snel los laten) en niet alleen gebruikt wordt
als wachtlijst beslismoment.
 De hoogste categorie kan dus niet na 1 gesprek OK
zijn? (Fase 1 -> Fase 2 foute switch)
E.S.C
Bekende fout 4
 Vragen: wat maakt dat het dit keer wel goed zal
gaan?
 Wie heeft er ooit ingegrepen succesvol?
 Hoe kunnen we zorgen dat dat nog eerder gebeurt?
 Stel dat je toch weer depressief wordt, hoe kunnen
we er voor zorgen dat je kinderen niet weg worden
gehaald omdat het weer mis is gegaan?
E.S.C
Bekende fout 5
 De oplossing wordt gezocht in professionals
 Om ouders tegemoet te komen in hun vraag naar
geheimhouding worden problemen opgelost met
uitkeringen, taxivervoer, buitenschoolse opvang
etc.
 Elk onderdeel van het plan waar een buurvrouw of
tante voor nodig is, levert een stukje zekerheid,
continuïteit etc. op!
E.S.C
Bekende fout 6
 Familieberaad laten leiden door iemand
met onvoldoende ervaring
 Belangrijk is: Zorgen dat anderen de zorgen
verwoorden, niet het slachtoffer.
 Veiligheid inbouwen vooraf en tijdens het beraad.
 Voorbereiding, voorbereiding
 Tekening van kinderen kan doorslag geven
E.S.C
Wat te doen
E.S.C
E.S.C
E.S.C
‘Tips’ Olmsted 1
 Bescherm kinderen door hun moeder veiligheid te





bieden
Werk constructief samen met de vrouwenopvang
Interview moeders altijd eerst apart
Vertrouw op de mening van moeders over wat veilig is
Licht moeders voor over de dynamiek van Huiselijk
Geweld
Betrek het hele systeem gezamelijk bij een
veiligheidsplan
E.S.C
‘Tips’ Olmsted 2
 Besef dat veiligheidsplannen dynamisch en




veranderlijk zijn
Het is belangrijk dat plegers aan wettelijke restricties
worden gehouden
Besef dat het grootste gevaar bestaat bij het weggaan
uit de relatie
Bedenk dat mannen gevoeliger zijn voor bevragen
van hun vader-rol
Licht mannen voor over de impact van Huiselijk
Geweld op hun kinderen
E.S.C
‘Tips’ Olmsted 3
 Zorg voor specifieke trainingen op het gebied van




huiselijk Geweld
Besef dat 1 hulpverlener per gezin is nodig, die
zonodig langdurig contact houdt
Wegsturen naar individuele hulpverleners is
gevaarlijk
Continuïteit is nodig, ‘via de vrouw de weg naar de
man vinden’
Gevaar ‘revictimizatie’ van de vrouw bij te vroege
aanmelding Jeugdzorg
E.S.C
‘Tips’ Olmsted 4
 Een goed veiligheidsplan maken en testen kost 3-4
maanden!
 Een gespecialiseerd team met affiniteit voor werken
met HG lijkt nuttig
 Kwaliteit kost wat; gemiddeld 30 uur
 Op lange termijn goedkoper. Vele gezinnen waren al
jaren bekend bij gefragmenteerd pallet aan
hulpverleners, inclusief verslavingszorg, MW
schuldsanering, MW woningbouw, kinderarts, etc
E.S.C
‘Olmsted’ waarschuwt tegen:
 Opties die in de ogen van het slachtoffer het gevaar




groter maken, bijvoorbeeld gebruik van huis- of
straatverbod tegen de wil van het slachtoffer in (sic!).
Onoordeelkundig adviseren van relatie therapie
Onoordeelkundig adviseren van mediation of een
familieontmoeting
‘Agressieregulatie’ adviseren (in plaats van meer
specifieke behandelprogramma’s voor HG-plegers)
Een bezoekregeling zonder supervisie van
gespecialiseerde mensen
E.S.C
Niet zo,
Info
Info
‘Knooppunt’
‘Knooppunt’
BJZ
AMW
‘therapie’
maar zo!
GGZ
veiligheidsplan!
E.S.C
Signsofsafety.nl
Signsofsafety.net
Signsofsafetyzeeland.nl
www.leuven.signsofsafetyzeeland.nl
E.S.C
Descargar

Signs of Safety en Huiselijk Geweld